BAGERA'S BOOKS

Δημοσίευσα πριν μερικές μέρες τις σκέψεις μου για το βιβλίο του Μενέλαου Γ. Παρλαμά «Από τη ζωή των λέξεων» . Ας δούμε τώρα τις «Επιφυλλίδες του Σαββάτου». Πρόκειται για μία συλλογή επιφυλλίδων που ο Παρλαμάς δημοσίευσε, υπό τον αυτόν τίτλο, στο Σαββατιάτικο φύλλο της εφημερίδας «Μεσόγειος» του Ηρακλείου, μεταξύ 1957 και 1961, συγκεντρωμένες σ' έναν καλαίσθητο τόμο, έκδοσι της Εταιρείας Κρητικών Ιστορικών Μελετών . Η αρχική τους, ιδιωτική τότε, έκδοσι σε συγκεντρωτικό τόμο έγινε το 1973, ενώ η παρούσα της ΕΚΙΜ είναι η δεύτερη, σε επιμέλεια Γεωργίας Ε. Κατσαλάκη και σελιδοποίησι από τον καλό φίλο Κωστή Ψυχογυιό. Τα θέματα με τα οποία καταπιάνεται ο Παρλαμάς σ' αυτά του τα κείμενα είναι πολλά και διάφορα: η παιδεία και τα προβλήματά της (που πάντα τον πονούν), η Ελληνική γλώσσα (η μεγάλη του ερωμένη), η Κρήτη (η μεγάλη του αγάπη), οι τέχνες... Ακόμα, περιλαμβάνουν δύο εκτενείς μνημολογίες για τους Καζαντζάκη και Ξανθουδίδη, τους οποίους θεωρεί μεγάλους εργάτες της Κρήτης, πα...

Πάνε μερικές μέρες απ' όταν εξομολογήθηκα κάποιες απ' τις σκέψεις μου αναφορικά με την πρόθεσί μου ν' αρχίζω να παρουσιάζω σ' αυτό εδώ το ιστολόγιο έργα μεγάλων Κρητών συγγραφέων και διανοητών. Ξεκινάω, λοιπόν, με τον Μενέλαο Γ. Παρλαμά, μ' ένα απ' τα ωραιότερα βιβλία του, το «Από τη ζωή των λέξεων». Ο Παρλαμάς, πολλά χρόνια καθηγητής φιλόλογος και μετέπειτα διευθυντής του κάποτε ευρέως γνωστού ιδιωτικού Λυκείου του Ηρακλείου «Ο Κοραής» (το οποίο λειτουργούσε έως τα μέσα της δεκαετίας του 1990, εκεί όπου σήμερα βρίσκεται η ομώνυμη καφετέρια), επηρεασμένος –όπως δηλώνει ο ίδιος στον πρόλογο του βιβλίου του– από τον Ι. Θ. Κακριδή, ο οποίος είχε γράψει πως «Κάθε λέξη που χάνεται σε κάποιο χωριό σημαίνει έναν θάνατο το ίδιο θλιβερό, όσο και να πεθαίνει ένας άνθρωπος», ξεκίνησε ένα μάθημα, για τους τελειόφοιτους μαθητές του Λυκείου, υπό τον τίτλο «Από τη ζωή των λέξεων». Σ' αυτό παρουσίαζε με τρόπο συνήθως ανεκδοτολογικό την ζωή κάποιων Ελληνικών λέξεων, μ' ...

Ήντα να κάμω εδά; Τα 'χω με τον απατό μου τον ίδιο! Πώς να πιάσω θέλει να μιλώ για τούτα τα ιερά θεριά, Κουρήτες σεβάσμιους, γεννήματα αντρίκια τση μάνας μου τση Κρήτης; Πώς να τολμήση ο στόμας μου να γυροφέρη για τον πατέρα μου τον Νικολή, τον παππού μου τον Βιτσέντζο, τον προπάππο μου τον Δομένικο, τον μπάρμπα μου τον Γιάννη, τον νουνό μου τον Μενέλαο; Γιατί ετσά δεσμοί με δένουσι, εμέ και κάθε Κρητικό απού κατέχει τα ριζοβαστάματά του, με τον Καζαντζάκη, τον Κορνάρο, τον Θεοτοκόπουλο–Γκρέκο, τον Κονδυλάκη, τον Παρλαμά. Κι αναθίβαλα μερικούς μοναχά από τσ' ανθρώπους απού ετιμήσασι την νεώτερη Πνευματική Κρήτη, απού αναδείξασι την «Κρητική ματιά», απού στηλιώσασι το μπόϊ τως απά στον Ψηλορείτη κι είδασι και οίδασι πως όσο σκαρφαλώνει ο Άνθρωπος στα δύσβατα γκρεμνά, τόσο ανοίγει το μάτι του κι η θωριά του ξεμακραίνει, ξεπερνάει τσι γραμμές των οριζόντων, μεταθέτει τα όρια πιο πέρα, παύει να 'ναι κατωμερίτης –κι ας γεννήθηκε στα πεδινά– και γίνεται αδελφός του αητού, γυιός κ...

Άλλο ένα εξαιρετικό δείγμα γραφής από τον εξαίσιο, κατά την ταπεινή μου γνώμη, Νεοέλληνα λογοτέχνη Λευτέρη Μαυρόπουλο αποτελεί το τελευταίο –τέταρτο τη σειρά– μυθιστόρημά του «Το άλλο μισό μου πορτοκάλι». Ξεκινώντας από τις απεργίες των καπνεργατών της Θεσσαλονίκης στα χρόνια της δικτατορίας του Μεταξά και μέσα ουσιαστικά από την αφήγησι της ζωής του στερνότοκου γιου μίας οικογένειας καπνοπαραγωγών της Μακεδονίας, ο αναγνώστης βλέπει να αναδιπλώνεται μπροστά του όλη η μετα-Βενιζελική νεώτερη Ελληνική ιστορία: Δικτατορία Μεταξά, Β΄ Παγκόσμιος, Εμφύλιος, Διώξεις Κομμουνιστών, Χούντα, Μεταπολίτευσι, ανάδειξι «αριστερίζουσων» τρομοκρατικών οργανώσεων τύπου «17 Νοέμβρη», σημερινή «τηλεοπτική δημοκρατία». Το δυνατό σημείο, όμως, του μυθιστορήματος είναι πως δεν κάνει μάθημα ιστορίας. Αντιθέτως, τα ιστορικά γεγονότα αποτελούν απλώς το φόντο που αναδεικνύει τις ταλαιπωρίες που μια απλή οικογένεια βιοπαλαιστών της Ελληνικής υπαίθρου αντιμετώπισε όλα αυτά τα χρόνια και πώς σε μια εποχή φαυλότητα...

Σε μία ιδιαιτέρως αξιόλογη προσπάθεια του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου της Ελλάδας θα αναφερθώ στην παρούσα ανάρτησι. Πρόκειται για το ΒιβλίοNet , μία διαδικτυακή βάση δεδομένων για το Ελληνικό βιβλίο. Σ' αυτήν μπορεί ο καθένας να αναζητήση πληροφορίες (συμπεριλαμβανομένων ονομάτων συγγραφέων, επιμελητών, μεταφραστών, εκδοτικών οίκων, ετών έκδοσης κ.α.) για περισσότερους από 130.000 τίτλους βιβλίων που έχουν εκδοθεί στην χώρα μας, ενώ έπεται συνέχεια, αφού σκοπός είναι να υπάρξη κάποτε πλήρης καταγραφή των βιβλίων τα οποία έχουν εκδοθεί στην Ελλάδα. Αξίζει να την επισκεφθείτε!

Έγραψα πριν λίγες μέρες για το βιβλίο "Δαιδαλικά" του φίλου Gareth Owens . Αφορμή για κείνη την ανάρτησι ήταν το ότι είχα πριν λίγες μέρες αγοράσει το τελευταίο του βιβλίο κι έτσι είπα, μέχρι να το δω, να γράψω κάτι για τα παλαιότερα "Δαιδαλικά" , που είχα διαβάσει εδώ και χρόνια. Ο "Λαβύρινθος" είναι επίσης μία συλλογή νεώτερων επιστημονικών άρθρων του φίλου Gareth και αποτελεί κατά κάποιον τρόπο συνέχεια των "Δαιδαλικών" . Σ' αυτά ο συγγραφέας υποστηρίζει με επιχειρήματα την άποψί του πως τα Κρητικά της Μινωϊκής περιόδου είναι ξεκάθαρα μια ινδοευρωπαϊκή γλώσσα σχετιζόμενη με την Μυκηναϊκή Ελληνική, μη ταυτιζόμενη όμως πλήρως (ακόμα τουλάχιστον) με την Ελληνική. Βέβαια, η έλλειψι αρχαιολογικών ευρημάτων και στοιχείων (πινακίδων κ.τ.λ.), όπως τονίζεται και στα άρθρα, δημιουργεί αμφιβολίες και διλήμματα τα οποία θα ξεπεραστούν μόνο με περαιτέρω επιστημονική έρευνα. Όμως, κακά τα ψέμματα, και μόνο το ότι ανιχνεύονται λέξεις όπως Ι-ΔΑ = Ίδη ...

Τούτη την φορά θα γράψω για το βιβλίο ενός ανθρώπου που έχω την χαρά να γνωρίζω από κοντά και τολμώ να πω πως είναι φίλος. Πρόκειται για τα "Δαιδαλικά: Γραφές και Γλώσσες της Μινωϊκής και Μυκηναϊκής Κρήτης" του Gareth Owens ( Γκάρεθ Όουενς ). Ο Gareth , Ουαλικής καταγωγής φιλόλογος και αρχαιολόγος, εργάζεται στο Γραφείο Διεθνών Σχέσεων του Α.Τ.Ε.Ι. Κρήτης , όπου τον γνώρισα. Με εντυπωσίασε εξ αρχής με το σπιρτόζικο πνεύμα του και την βαθιά του γνώσι του Ελληνικού πολιτισμού . Ασχολείται συστηματικά με τις γραφές και της γλώσσες της Μινωϊκής και Μυκηναϊκής Κρήτης. Σ' αυτό του το βιβλίο έχει συγκεντρώσει κάποια από τα επιστημονικά του άρθρα που αφορούν στις αρχαίες Κρητικές γλώσσες και γραφές, επεξεργασμένα κατάλληλα ώστε να δένουν αρμονικά ως τόμος, στην κομψή αυτή έκδοσι από τις Γραφικές Τέχνες Πατεράκης, Ηράκλειον Κρήτης, Δεκέμβριος 1996, της οποίας μια εικόνα μπορείτε να αποκτήσετε μεταφορτώνοντας το παρόν αρχείο pdf . Η γραφή του Gareth είναι απλή και γι' αυτό ...